H συζήτηση για την ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης εξαντλείται εδώ και χρόνια σε έναν κατάλογο έργων: Μετρό, Flyover, λιμάνι, ΔΕΘ, παραλιακό μέτωπο, προαστιακός. Είναι έργα αναγκαία. Όμως, το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: Ποια Θεσσαλονίκη θέλουμε το 2036; Πώς οραματιζόμαστε την πόλη μας δέκα χρόνια μετά;
Μία πόλη δεν αναπτύσσεται μόνον επειδή αποκτά καλύτερες υποδομές. Αναπτύσσεται όταν παράγει περισσότερο, προσελκύει κεφάλαια και ανθρώπους, δημιουργεί καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας και αποκτά πραγματικά κέντρα λήψης αποφάσεων.
Τα στοιχεία δείχνουν το πρόβλημα. Η Αττική συγκεντρώνει περίπου το 36,4% του πληθυσμού, αλλά σχεδόν το 49% της οικονομικής παραγωγής. Στη Θεσσαλονίκη συμβαίνει το αντίθετο: Το πληθυσμιακό της μερίδιο ξεπερνά το 10%, ενώ το οικονομικό της βάρος υπολείπεται αυτού του ποσοστού. Η απόσταση, επομένως, δεν εξηγείται απλώς από το μέγεθος της Αθήνας. Είναι αποτέλεσμα μίας μακρόχρονης συγκέντρωσης οικονομικών και διοικητικών λειτουργιών.
Συνεπώς, χρειαζόμαστε ένα νέο αναπτυξιακό συμβόλαιο για τη Θεσσαλονίκη. Ένα συμβόλαιο που θα συμπεριλαμβάνει πέντε κομβικά κεφάλαια.
Πρώτον, την πραγματική θεσμική αποκέντρωση: Τούτου συνεπάγεται όχι απλώς μεταφορά υπηρεσιών, αλλά αρμοδιοτήτων, πόρων και δημιουργία κέντρων λήψης αποφάσεων. Δηλαδή μεταβίβαση εξουσίας. Ένα ισχυρό μητροπολιτικό σχήμα διακυβέρνησης και ένα αυτόνομο Investment Promotion Office Βόρειας Ελλάδας που θα αναζητά ενεργά διεθνείς επενδύσεις.
Δεύτερον, να μετατρέψουμε τη Δικαιοσύνη σε αναπτυξιακό πλεονέκτημα, δημιουργώντας στη Θεσσαλονίκη διεθνές κέντρο διαιτησίας και εμπορικής διαμεσολάβησης με προσανατολισμό στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και δημιουργώντας εξειδικευμένους δικαστικούς σχηματισμούς για να εκδικάζουν σύνθετες υποθέσεις επιχειρηματικού δικαίου.
Τρίτον, παραγωγική εξειδίκευση. ΑΠΘ, ΠΑΜΑΚ, ΔΙΠΑΕ, ΕΚΕΤΑ και Thess INTEC μπορούν να συγκροτήσουν ένα οικοσύστημα γύρω από την Τεχνητή Νοημοσύνη, τη βιοϊατρική, την αγροδιατροφή, την πράσινη βιομηχανία και τα logistics.
Η μεγάλη αλλαγή, τελικά, είναι αλλαγή φιλοσοφίας. Να πάψουμε να μετράμε μόνο πόσα έργα γίνονται στη Θεσσαλονίκη και να αρχίσουμε να μετράμε πόσος πλούτος, γνώση και πόσες αποφάσεις παράγονται εδώ. Γιατί το ζητούμενο δεν είναι απλώς περισσότερα έργα για τη Θεσσαλονίκη, Είναι περισσότερη Θεσσαλονίκη στην ανάπτυξη της χώρας
Τέταρτον, επιστροφή της Θεσσαλονίκης στα Βαλκάνια, με λιμάνι, σιδηρόδρομο, αεροδρόμιο και logistics ως ενιαίο διεθνές δίκτυο.
Πέμπτον, μία νέα πολιτική επενδυτικών κινήτρων: Μόνιμα ανοικτό επενδυτικό πρόγραμμα (αντί του βραδυκίνητου «αναπτυξιακού νόμου»), ταχύτερη αδειοδότηση επιχειρήσεων, κίνητρα για νέες θέσεις υψηλής ειδί-κευσης και προσέλκυσης νέων Ελλήνων από το εξωτερικό, μεταφορά λειτουργικών τμημάτων ξένων επιχειρήσεων και δημιουργία υποκαταστημάτων στην Κεντρική Μακεδονία και ένα «Μακεδονικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης και Έρευνας».
Η μεγάλη αλλαγή, τελικά, είναι αλλαγή φιλοσοφίας. Να πάψουμε να μετράμε μόνο πόσα έργα γίνονται στη Θεσσαλονίκη και να αρχίσουμε να μετράμε πόσος πλούτος, γνώση και πόσες αποφάσεις παράγονται εδώ. Γιατί το ζητούμενο δεν είναι απλώς περισσότερα έργα για τη Θεσσαλονίκη. Είναι περισσότερη Θεσσαλονίκη στην ανάπτυξη της χώρας.